نویسنده: عسکر بهرامی

انجمن مطالعات جوامع فارسی زبان (ASPS) سازمانی غیردولتی و غیرسیاسی است که در سال1996 م به منظور ایجاد زمینهٔ همکاری میان پژوهشگران علاقه مند به حوزهٔ فرهنگی فارسی زبان تأسیس شده است. ارتقا و پیشبرد پژوهش ها در زمینه های علوم اجتماعی و علوم انسانی، تلاش در راستای ایجاد و رشد زمینه سازی برای مبادلات فرهنگی، علمی، تحصیلی و رسانه ای، چه در سطح جهانی و چه در میان جوامع فارسی زبان، و سرانجام، ارتقای سطح فرهنگ عمومی از طریق انتشار نتایج تلاش های اعضای انجمن، از جملهٔ اهداف این نهاد است. در همین راستا انجمن همایشی دوسالانه برگزار می کند که طی آن تازه ترین دستاوردهای پژوهشی اعضا ارائه می شود. نخستین همایش از 16 تا 18 سپتامبر2002 م در شهر دوشنبه، پایتخت جمهوری تاجیکستان، و دومین همایش از 2 تا 5 آوریل2004 م در شهر ایروان، پایتخت جمهوری ارمنستان برگزار شد. آنچه در پی میآید گزارشی کوتاه از همایش اخیر است.

دومین همایش دوسالانهٔ انجمن مطالعات جوامع فارسی زبان، در روز دوم آوریل2004 م (برابر 14فروردین1383 ش) طی مراسمی در تالار فردوسی بخش ایران شناسی دانشگاه دولتی ایروان آغاز به کار کرد. در این مراسم دکتر گارنیک آساطوریان، رئیس بخش ایران شناسی دانشگاه دولتی ایروان و میزبان همایش، ضمن خوشامدگویی به ارائهٔ گزارش کار کمیتهٔ علمی و اجرایی همایش پرداخت و سپس دکتر رودی مَتِه، رئیس انجمن، نیز با ارائهٔ گزارشی از چگونگی فعالیت انجمن و همایش، از میزبان این دوره تشکر کرد. در ادامهٔ مراسم دکتر رادیک مارتیروسیان رئیس دانشگاه دولتی ایروان، و سفیر هند در ایروان نیز به ترتیب سخنانی ایراد کردند. پایان بخش این مراسم، سخنرانی دکتر بغوس لِوون زِکیان، استاد ارمنی تبار دانشگاه ونیز ایتالیا، دربارهٔ تأثیرات فرهنگی ایران بر ارمنستان بود. سپس میهمانان در ضیافت شام مؤسسهٔ فرهنگی آراز شرکت کردند.

بر اساس برنامهٔ منتشره و نیز گزارش های ارائه شده، مجموعاً 82 مقاله برای ارائه در همایش پذیرفته شده بود که می بایست این مقالات طی 24 نشست (همزمان دو نشست در تالارهای فردوسی و اِرکانیان) ارائه شوند. با این همه به سبب حضور نیافتن شماری از میهمانان، از جمله کلیهٔ سخنرانان اهل کشور افغانستان، تغییراتی در برنامه به وجود آمد. گفتنی است که در این همایش میهمانانی از کشورهای امریکا، انگلستان، آلمان، فرانسه، هلند، دانمارک، ایتالیا، لهستان، روسیه، گرجستان، ارمنستان، تاجیکستان، ترکیه، و هند، حضور داشتند که هیئت ایرانی (حتی بدون در نظر گرفتن ایرانیان مقیم سایر کشورها) پررنگ ترین حضور را داشت.

در مجموعهٔ مقالات ارائه شده در همایش، سخنرانان موضوعات مختلفی از تاریخ باستان گرفته تا عصر حاضر ایران، و از شعر و ادبیات رسمی و عامیانه گرفته تا دین و عرفان و اسطوره، و از باستان شناسی و تاریخ هنر گرفته تا گویش و زبان را مطرح ساختند که در ادامه فهرست برخی از آنها میآید:

– Not the Same Old Love Story: The Bliss of Jalal and Jamal

آلیس هانزبرگر، اسلام شناس امریکایی، نویسندهٔ کتاب ناصرخسرو: لعل بدخشان

– Shrines and Sufi Circles in 14th-15th Century Khuttalan, Chaghanian and Hisar

جوآن گراس، کالج نیوجرزی

– Turandot and the Function of Riddles

جان پری، دانشگاه شیکاگو

– A Comparison of Diffrent Versions of the Hoseyn-e Kord

رزماری استنفیلد جانسن، دانشگاه مینه سوتا

– The Rise of Shah Isma’il as a Mahdist Revolution

سعید امیرارجمند، دانشگاه سانی، امریکا

– Some Remarks on the Continuity of Cult in Iran

فریدون وهمن، دانشگاه کپنهاگ

 – Familiar Stranger: Armenians in Modern Iranian Literature

آنا کراسنوولسکا، دانشگاه جگیلونین، کراکف، لهستان

– History in an Oral Environment: the Concept of History in Traditional Yezidi

 فیلیپ کراینبروک، دانشگاه گوتینگن، آلمان

– Gender-Specific Differences in Pamir Languages

آنتی ونتلند، دانشگاه گوتینگن، آلمان

– F. C. Andreas and the History of Iranian Studies in Germany

لودویگ پل، دانشگاه هَله، آلمان

– Rhubarb: The Medieval Money-Spinner

اُدری برتُن، دانشگاه لیدز، انگلستان

– Persiante Children’s Literature

نفیسه عبدالصادق، دانشگاه ادینبرو، انگلستان

– Parthian Elements in Armenina

ولادیمیر لیوشیتس، مؤ سسهٔ شرق شناسی دانشگاه سنت پیترزبورگ، روسیه

– Common Origins of Iranian and Georgian Hero Epics

خاتونه تودوا، مؤ سسهٔ شرق شناسی تفلیس، گرجستان

– 17th-Century Persian Chronograms related to Georgia

گریگُل برادزه، مؤ سسهٔ شرق شناسی تفلیس، گرجستان

– Diplomatic Relatians between France and Persia

ایرنه ناچکِبیا، مؤ سسهٔ شرق شناسی تفلیس، گرجستان

 – Kurdish Autobiography: from Erebe Shemo to Ahmad Bamami

کریستین آلیسن، اینالکو، پاریس، فرانسه

– Political Structures and the Execise of Power in 13th-C. Seljuk Anatolia

سارا نور یِلدیز، استانبول، ترکیه

– Sultan Ezid in the Yezidi Religion: Genesis of the Character

ویکتوریا آراکِلووا، دانشگاه دولتی ایروان، ارمنستان

 – Folk Beliefs in Baluchistan

واهه بویاجیان، دانشگاه دولتی ایروان، ارمنستان

– A Newly Found Persian Dialect in Turkey

وارطان وُسکانیان، دانشگاه دولتی ایروان، ارمنستان

– The Defense of Iblis in Eyn al-Qozat Hamadani

رناتا راسِک، دانشگاه جگیلونین، کراکف، لهستان

 – Prayer in the Social Life of the Tajik People

روشن رحمانی، تاجیکستان

– Sogdian Toponyms and their Meaning in the Zaravshan Valley of the Tajikistan

بحرالدین علیف، تاجیکستان

– Emigration of Iranian Armenian after 1979

غلامعباس توسلی، دانشگاه تهران

– Earliest Traces of the Iranian People

جهانشاه درخشانی، ایران

– Gods and Goddesses in Kitab al-Rad al-Zandiq al-La’in Ibn Muqaffa’

ابوالقاسم اسماعیل پور، دانشگاه شهید بهشتی

 – Ethic Variation in Iran

سکندر امان اللهی بهاروند، دانشگاه شیراز

– Comparative Study of Identity among Iranian, Armenian, Kurdish and Turkish Female Children

حسین گدازگر، دانشگاه تبریز

– Abd al-Ra’uf Fitrat Bukhari and His Persian Literary Heritage

حبیب برجیان، دانشگاه دولتی ایروان، ارمنستان

– The Silent Language of Time and Space

محمدرضا پرهیزگار، دانشگاه شیراز

– Linguistic Peculiarities of the Oldest Persian Texts in Non-Arabic Scripts

حسن رضایی باغ بیدی، فرهنگستان زبان و ادب فارسی، تهران

– “Wind” in the (West) Iranian Languages and Dialects

بهروز محمودی بختیاری، دایره` المعارف بزرگ اسلامی، تهران

در مراسم پایان همایش، اعلام شد که همایش بعدی در سال2006 م در شیراز خواهد بود.

فصلنامه فرهنگی پیمان شماره 28
سال هشتم | تابستان 1383 | 148 صفحه
در این شماره می خوانید:

مراسم یادبود آوریل ۱۹۱۵ هشتاد و نهمین سالگرد نژاد کشی ارمنیان

نویسنده: آرتین بابایانس مؤسسهٔ هور با همکاری شورای خلیفه گری ارامنهٔ تهران، امسال نیز همچون سال های گذشته، در تاریخ هشتم اردیبهشت ماه با دعوت از تنی چند از اندیشمندان،...

دومین همایش دو سالانه انجمن مطالعات جوامع فارسی زبان ایروان

نویسنده: عسکر بهرامی انجمن مطالعات جوامع فارسی زبان (ASPS) سازمانی غیردولتی و غیرسیاسی است که در سال1996 م به منظور ایجاد زمینهٔ همکاری میان پژوهشگران علاقه مند به...

بنفشه آلپی

نویسنده:  آکسل باگونتس / ترجمه: سونا خواجه سری اشاره آکسل باگونتس نویسنده، مترجم، ادیب و فعال اجتماعی مشهور ارمنی در سال 1899م در شهر گوریس ارمنستان به دنیا آمد و در...

ادوارد فیتز جرالد و ادبیات فارسی

نویسنده: پروین لولویی پیشگفتار خیام شهرت جهانگیرش را مدیون ادوارد فیتزجرالد[2] است که برای اولین بار رباعیات وی را به زبان انگلیسی برگرداند. با این کار، فیتزجرالد نه...

نقش خیال با لوریک نازنین و عزیزم نقش خیال شد

نویسنده: زاون قوکاسیان سال1369، زمانی که به ساختن فیلمی از زندگی زنده یاد یسائی شاهی جانیان فکر می کردم، فیلم پردهٔ آخر ساختهٔ واروژ کریم مسیحی به نمایش درآمد. با دیدن...

لوریک میناسیان، هنرمندی که دیر شناخته شد

نویسنده: آلفرد قهرمانیانس گفت و گو با مرضیه برومند، کارگردان سینما و تلویزیون سرکار خانم برومند! در ابتدا توضیحات مختصری دربارهٔ فعالیت های حرفه ای خود به عنوان...

مادرم شیوه مهرورزی را به من آموخت

نویسنده: آرگ میناسیان قصد دارم شخصیت مادرم، لوریک میناسیان، را در کانون خانواده و از دید یکی از فرزندانش، به طور خلاصه توصیف کنم. این کار چندان ساده نیست، زیرا انسان...

یادی از لوریک میناسیان

نویسنده: النا مسیحی از زمانی که شاه عباس گروه هایی از ارمنیان را، با در نظر داشتن تدابیری خاص، به اجبار از ارمنستان به مناطق گوناگون ایران کوچاند، ارمنیان با حضور...

جشن های مشترک میان ارمنیان و ایرانیان

نویسنده: ماریا آیوازیان ناواسارد این واژه هم ریشهٔ واژهٔ navasard ایرانی مرکب از واژهٔ اوستایی ـ nava   «نو» و sareδa «سال» است و در ارمنی به معنی ‹‹سال نو›› و ‹‹ردیف و...

درآمدی بر چگونگی حیات اجتماعی و فرهنگی ارمنیان قزوین

نویسنده: ناصر تکمیل همایون اشاره ناصر تکمیل همایون، در سال 1315 خورشیدی در قزوین تولد یافت و پس از پایان تحصیلات ابتدایی در زادگاه خود و تهران، در دانشکدهٔ ادبیات و...

ارمنستان تولدی دیگر

نویسنده: فرانک ویویانوی/ ترجمه: مهشید تولایی مشعل بنای یادبود فاجعهٔ نژادکشی ارمنیان همواره در ایروان فروزان است. این بنا به مناسبت بزرگداشت یاد 1/5 میلیون ارمنی،که در...

کوچاندن ارمنیان به ایالات مرزی ایران

نویسنده: محمد علی موسوی فریدنی مقدمه ارتباط خانوادهٔ من با ارمنیان به چند دهه پیش از تولد من باز می گردد. پدرم از خرده مالکان فریدن و عمدهٔ اراضی او در سورشگان بود....

امشاسپندان و ایزدان در تاریخ اساطیری ایران

واژهٔ اسطوره اسطوره کلمه ای معرب است که از واژهٔ یونانی هیستوریا[2] به معنی ‹‹جست وجو، آگاهی و داستان›› گرفته شده است. [3] برای بیان مفهوم اسطوره در زبان های اروپایی از...

کلیسای سرکیس مقدس در صورمان آباد

نویسنده: بهروز خان محمدی پیشگفتار استان آذربایجان غربی به لحاظ داشتن شرایط مناسب اقلیمی و ویژگی های خاص جغرافیایی از گذشته های دور تاکنون یکی از مناطق مستعد و مناسب...