نویسنده: علیرضا حسنیان

رادیو ارمنی عضوی از خانوادۀ برنامه های برون مرزی صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران است. در حال حاضر، در بخش برون مرزى صدا و سیماى جمهورى اسلامى، روزانه 36برنامۀ رادیویى، شش شبکۀ تلویزیونى و چهل پایگاه اینترنتی برنامه های برون مرزی را به زبان هاى گوناگون پخش می کنند.

از نظر سابقۀ تأسیس، رادیو ارمنی در صف مقدم برنامه های برون مرزی صدا و سیما قرار دارد. سال 1325ش آغاز فعالیت رادیو ارمنی در ایران است و طی دورانی فراتر از نیم قرن تحولات متعددی در آن رخ داده که فهرست وار به بخشی از مهم ترین آنها اشاره می کنیم.

در آغاز فعالیت، در 1325ش، تبریز به منزلۀ محل استقرار رادیو در نظر گرفته شد و به همین دلیل نخستین مترجمان و گویندگان آن از ساکنان این شهر انتخاب شدند. پس از چندی، در اویل دهۀ 30، محل استقرار رادیو به ارومیه انتقال یافت اما در حدود یک دهه بعد بار دیگر به تبریز برگردانده شد و تا زمان پیروزی انقلاب اسلامی این شهر محل استقرار رادیو باقی ماند. دلایل این جا به جایی، از تبریز به ارومیه و بالعکس، روشن نیست اما شاید بتوان گفت دلایل سیاسی بیش از دلایل فنی در این انتقال مؤثر بوده.

با پیروزی انقلاب اسلامی تحولات متعددی در رادیو به وجود آمد. نخستین تغییر انتقال محل استقرار رادیو از تبریز به تهران بود. سپس، در خرداد 1358ش، پخش برنامه برای داخل کشور به مدت سی دقیقه در هر شب آغاز شد.

در اینجا لازم است یادی کنیم از زنده یاد آلک خاچاطوریان، نخستین مدیر رادیو پس از پیروزی انقلاب اسلامی، که با اهتمام او پخش برنامه  برای داخل کشور آغاز شد. در تیر 1375ش، پخش برنامۀ صبحگاهی به فعالیت های رادیو اضافه و سرانجام در تیر 1376ش پخش برنامۀ نیمروزی نیز در دستور کار قرار گرفت. زمان پخش برنامۀ شبانگاهی خارجی هم در 1375ش از سی دقیقه به شصت دقیقه افزایش یافت.

آنچه بیان شد گزارشی کمّی از فعالیت های رادیو ارمنی بود اما در خصوص علت پایه گذاری رادیو و نقش آن باید گفت تاریخ تأسیس رادیو هدف از شروع به کار آن را مشخص می کند. سال 1325ش مصادف است با پایان جنگ جهانی دوم و مشخص شدن محدودۀ دو بلوک. ایران علاوه برآنکه در محدودۀ بلوک غرب و به تعبیر صحیح تر تحت سلطۀ امریکا قرار داشت همسایۀ شوروی نیز به حساب می آمد و بدین لحاظ مناسب ترین محل برای تأسیس ایستگاه های رادیویی محسوب می شد که قرار بود شوروی را آماج حملات خود سازند. این سیاست تهاجم رسانه ای به وسیلۀ ایران و با هدایت امریکا با شروع به کار رادیو ارمنی آغاز شد و به تدریج، در طول سالیان بعد، در مورد دیگر نواحی جنوب شوروی و ترکمنستان نیز به اجرا درآمد و گسترش یافت.

به این ترتیب، برنامه های رادیو ارمنی تا پیش از پیروزی انقلاب اسلامی به گونه ای بود که مخاطب را تحت بمباران های تبلیغاتی قرار می داد. در این نوع برنامه سازی هدف آگاه ساختن مخاطب از واقعیت ها نیست بلکه مقصود تحریک مخاطب برای رسیدن به هدفی است که فرستندۀ پیام در نظر دارد.

از دید امریکا ملت های ساکن جنوب شوروی وسیلۀ نفوذ در پیکرۀ نظام این کشور محسوب می شدند. بنابراین، در برنامه سازی تأثیرگذاری بر افکار عمومی ساکنان ارمنستان همواره مد نظر قرار می گرفت و البته پر واضح است که در این میان مصادرۀ همه چیز به نفع خود مطرح بود و نه به آرامش رساندن مردم منطقه اما با پیروزی انقلاب اسلامی ایران و به دنبال خروج ایران از زیر سلطۀ امریکا طبیعی بود که سمت و سوی سیاست خارجی ایران تغییر یابد.

از جمله اهداف سیاست خارجی ایران در دوران پس از انقلاب تقویت همکاری های منطقه ای بوده است. برای این منظور رادیو به منزلۀ ابزاری برای نزدیکی ملت ها و نیز افزایش شناخت واقعیت ها و توانمندی های دو جانبه به کار گرفته شد و البته پس از فروپاشی شوروی سابق و استقلال ارمنستان در 1370ش این سیاست مورد تأکید قرارگرفت.

برنامه های رادیو ارمنی، هر روز به مدت 5/2 ساعت در دو بخش، برای داخل و خارج از کشور، پخش می شود. پخش برنامۀ ویژۀ خارج از کشور روزانه به مدت دو ساعت و در سه بخش مجزا صورت می گیرد. بخش صبحگاهی به مدت سی دقیقه از ساعت 7:30 تا 8 صبح، بخش نیمروزی به مدت سی دقیقه از ساعت 14 تا 14:30 و بخش شبانگاهی به مدت یک ساعت از ساعت 21 تا 22 به وقت تهران بر روی فرکانس های گوناگون رادیویی و همچنین از طریق پایگاه رادیو بر روی شبکۀ اینترنت و نیز ماهوارۀ دیجیتال یوتل پخش می شود. برنامۀ بخش داخلی هم روزانه به مدت سی دقیقه از ساعت 21 تا 21:30، بر روی موج اف ام، فرکانس5/99، ارائه می شود.

از آنجایی که رادیو ارمنی در دو بخش داخلی و خارجی برنامه پخش می کند، بنابراین، باید دو هدف مجزا را نیز تعقیب کند. در برنامه های داخلی، هدف اطلاع رسانی در خصوص رویدادهای داخلی کشور، به ویژه، پوشش خبری رخدادهای جامعۀ ارمنیان است، که در این زمینه بیان مشکلات موجود جایگاهی خاص دارد اما در بخش برنامه های خارجی هدف عمده آشنا کردن مخاطب با واقعیت های روز ایران است.

در بخش داخلی، علاوه براطلاع رسانی، مسائل مهمی ازطریق این رادیو پیگری شده است. در اینجا فرصت را مغتنم می شماریم و به انجمن ها و گروه های جامعۀ ارمنی اعلام می داریم رادیو ارمنی، همان گونه که در گذشته هم اعلام کرده ایم، می تواند در خصوص فعالیت های آنها نیز اطلاع رسانی کند. اعتقاد به دستیابی به اهداف یاد شده برای رادیو، که پیش تر به آن اشاره کردیم، موجب شده تا فعالیت ما محدود به ابزاری به نام رادیو نباشد و استفاده از دیگر ابزارها نیز در دستور کار قرار گیرد. در همین راستا پایگاه اینترنتی رادیو،[2] با بخش های گوناگون خبر و تفسیر و برنامه های صوتی مناسب خواست مخاطبان و اطلاع رسانی از آخرین رویدادهای جهانی به خصوص در حوزۀ ایران و ارمنستان، اخبار مربوط به ارمنیان ایران را در قالب متن، صوت و فیلم برای مخاطبان این رادیو، در فضای اینترنت، قابل مشاهده کرده است. امید است با راهنمایی ها، انتقادها و پیشنهادهای خود ما را در هر چه بهتر شدن این رسانه یاری فرمایید.

پی نوشت ها:

1ـ مدیر رادیو ارمنی.

http://armenian.irib.ir 2ـ

فصلنامه فرهنگی پیمان شماره 58
سال پانزدهم | زمستان 1390 | 264 صفحه
در این شماره می خوانید:

تاریخ ارمنستان به روایت سکه های رومی

نویسنده: شاهن هوسپیان فلات ارمنستان، به علت قرار گرفتن در منطقۀ جنوب قفقاز و شرق آسیای صغیر، از دیرباز اهمیتی ویژه برای ایران و روم داشته و تأثیری فراوان در روابط این...

پروفسور هراچیا آجاریان

نویسنده: کلار آبولیان در اواخر قرن هجدهم میلادی، در شهر ارمنی نشینی نزدیک قسطنطنیه، واقع در سواحل اروپایی دریای مرمره، به نام رُدُست، که به زبان ترکی تِکیرداغ[2] نامیده...

نگاهی به ژرفای طبیعت

نویسنده: ایساک یونانسیان کشور عزیز ما، ایران، کشوری وسیع با سیما و منظری متنوع، سرشار از زیبایی های طبیعی و آکنده از تضادهاست. كوه های سرسبز مشرف به دریای خزر در شمال،...

آخرین امپراتور

نویسنده: آرمن میناسیان در آغاز دورۀ پهلوی، شمار مهندسان و متخصصان ایرانی در رشته های معماری وساختمان اندک بود اما از میانۀ این دوره با بازگشت کسانی که برای تحصیل به...

باشگاه فرهنگی ورزشی آرارات دستاورد تلاش پیگیرنسل ها

نویسنده: ادوارد هاروتونیان پیشگفتار وقتی سخن از باشگاه آرارات به میان می آید خیلی ها شاید تیم فوتبال آرارات را به خاطر می آورند و بر گذشتۀ نزدیکی که این تیم فعال بود...

باشگاه فرهنگی ورزشی آرارات در آستانه هفتاد سالگی

نویسنده: وارطان داودیان تاریخچۀ تأسیس و شكل گیری پدیده ها و نهادهای مردمی مورد نیاز جوامع بشری زاییدۀ تفكر تكامل گرایانۀ مردم و جبر تاریخی ناشی از احتیاجات جامعه هستند....

بیش از شصت سال با رادیو ارمنی

نویسنده: علیرضا حسنیان رادیو ارمنی عضوی از خانوادۀ برنامه های برون مرزی صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران است. در حال حاضر، در بخش برون مرزى صدا و سیماى جمهورى اسلامى،...

تعاملات تاریخی و فرهنگی ایران و ارمنستان از عصر کهن تا کنون

نویسنده: مهران شیراوند مقدمه روابط ایران و ارمنستان از نظر تاریخی یکی از قدیمی ترین و طولانی ترین روابط میان ملت هاست. سابقۀ روابط این دو کشور همسایه به حدود سه هزار...

پشت سر هست فضایی زنده…

نویسنده: کارین دِر ماردیروسیان شما چه گردشگری باشید در پی موضوعی جالب برای عکستان، چه محققی نکته سنج تشنۀ تحقیق بکرتان! چه از خیل جوانان تریاروی اطراف وانک چه... محال...

روزنامه ایران کبیر

نویسنده: محمد حسین خسروپناه  یکی از دستاوردهای انقلاب مشروطۀ ایران (1285ش/1906م)، آزادی مطبوعات بود. تا آن زمان، جرایدی که در ایران منتشر می شد تحت نظارت و سانسور...

توقیف روزنامه ایران کبیر

نویسنده: فریدون نوزاد روزنامۀ ایران کبیر، چاپ گیلان /1307 ـ 1309خورشیدی شرح مبسوطی از این روزنامۀ فارسی زبان، که در ایران و به دست گریگور یقیکیان منتشر می شد، در شمارۀ...

برآمد ز البرز تابنده هور ازو دشت و هامون شده پر ز نور

نویسنده: آنوشیک ملکی سال 2012م از سوی جاثلیق کل ارمنیان حوزۀ سیلیسیه، اسقف اعظم آرام اول، سال کتاب ارمنی نام گذاری شده است. همچنین امسال یونسکو ایروان، پایتخت ارمنستان،...

دریچه زمان و نگاهی به مطبوعات ارمنیان تبریز در نیمه نخست قرن بیستم

نویسنده: آرپی مانوکیان شهر کهن تبریز در طی قرن ها محل رفت و آمد و اسکان ارمنیان بوده است و از دیرباز جزو مهم ترین سکونتگاه های آنان محسوب می شده. [2] قرار گرفتن این شهر...

پیمان پانزده ساله شد

نویسنده: کارینه داویدیان اگر صفحات تاریخ مطبوعات ایران را ورق زنیم و به پانزده سال پیش نگاهی بیفکنیم، در میان مطبوعات ایران به فصلنامه ای بر می خوریم به نام پیمان که...

پیام های همراهان و دوستان پیمان

آنچه مراسم بزرگداشت پانزده سال فعالیت فصلنامه را برای دست اندركاران پیمان، به جشنی فراموش ناشدنی تبدیل كرد، حضور خوانندگان قدرشناس آن در این مراسـم و پیام ها و...

پیمان،پلی بر فراز اشتراکات دو فرهنگ

نویسنده: آرپی مانوکیان بهار 1375 خورشیدی سرآغاز حیات فصلنامۀ پیمان بود، سرآغازی که اهداف و آرمان های فراوانی را در جهت تعالی فرهنگ و اندیشه با خود به همراه داشت و...

نهالی که تناور شد

نویسنده: ادوارد هاروتونیان روزی دوست گرامی ام، مهندس آلبرت عجمیان، صاحب امتیاز و مدیر مسئول روزنامۀ ارمنی زبان آلیك، كه در پروژه های عمرانی همكاری می کردیم، گفت که قرار...