نشانی: تهران، خیابان استاد مطهری، خیابان فجر (جم سابق)، کوچه نظری، پلاک 4
کدپستی: 48161-15887
تلفن: 88814288
دورنگار: 88841448
پست الکترونیک:
info@paymanonline.com
نقل مطالب فصلنامۀ پیمان تنها پس از هماهنگی با مسئولان فصلنامه، با ذکر کامل منبع (به صورت لینک کامل و ذکر نام مؤلف) و بدون هرگونه دخل و تصرف میسر است.
فصلنامه فرهنگی پیمان - شماره 70 - سال هجدهم - زمستان 1393

آنچه در این شماره می خوانید:
●  سرمقاله
●  چگونگی سکونت ارمنيان در جلفای نو اصفهان
●  سیصدو پنجاهمین سالگرد احداث کلیسای وانک جلفای نو (دیر آمناپرکیچ مقدس)
●  تاریخچۀ کلیسای وانک اصفهان (دیر آمناپرکیچ مقدس)
●  خلیفه گری ارامنۀ اصفهان و جنوب ایران و نهادهای وابسته
●  بنـاها، یادواره هـا و تندیـس های محوطـۀ کلیسای وانک اصفهان (دیر آمناپرکیچ مقدس)
●  معماری مجموعه کلیسای وانک اصفهان به مناسبت سیصد و پنجاهمین سالگرد بنای کلیسای هوسپ آرِماتاتسی مقدس ‏
●  کلیسای وانک اصفهان و جایگاه آن در گردشگری بین المللی و ایران
●  موزۀ کلیسای وانک اصفهان
●  آبراهام گورگنیان، نقاش، محقق و مردم شناس ارمنی
●  نگاهی به معماری و نقاشی های دیواری منطقۀ جلفای نو
●  تابـلوی «زنـدگی» یک نقاش هنرمند نقاش و مرمت‌کار آثار نقاشی استاد ستراک نظریان
●  رویکردی جامعه شناختی بر دیوار نگاره  های کلیسای وانک اصفهان (دیر آمناپرکیچ مقدس)
●  بـررسی انجیـل‌هـای مزیـن بـه نقــوش در چهارچوب مکتب مینیاتور جلفای اصفهان
●  جشنوارۀ روزهای جلفای نو در ایروان به مناسبت سیصد و پنجاهمین سالگرد احداث کلیسای وانک جلفای اصفهان
●  مراسم سیصد و پنجاهمین سالگرد ساخت کلیسای وانک در جلفای نو اصفهان
●  همایش «کلیسای وانک، نماد همزیستی مسالمت آمیز ادیان ‏توحیدی»
سرمقاله

جلفای نو و کلیسای وانک تارو پودی درهم تنیده از زندگی مسالمت آمیز دو ملت ارمنی و ایرانی
در مجموعه مقاله هایی که در پیمان شمارۀ 40، در تابستان 1386ش، تحت عنوان جلفا و جلفا نشینان به چاپ ‏رسید به طور مشروح به بررسی زندگی نامۀ چهارصد سالۀ ارمنیان اصفهان پرداخته بودیم تا دین خود را نسبت ‏به گذشته و حال این جامعۀ خاص از ایرانیان را ادا کنیم. اینک، پس از گذشت هفت سال، در ‏شمارۀ 70 فصلنامه باردیگر به نقطۀ عطف دیگری در تاریخ ارمنیان ایران رسیده ایم. در این ویژه نامه، کوشیده ایم تا با بررسی و شرح ویژگی ها و تاریخ دیر سورپ آمناپركیچ[1] یا کلیسای وانک جلفای اصفهان، ...
چگونگی سکونت ارمنيان در جلفای نو اصفهان
نویسنده: آرپی مانوکيان

هم زمان با سال های پایانی سدۀ پانزدهم میلادی مشرق زمین شاهد ظهور دو قدرت سیاسی نوین بود: امپراتوری عثمانی که در اوج قرار داشت و ‏ایران صفوی که پایه های حکومتی متمرکز و با ثبات را بنیان نهاده بود. در این بین، سرزمین ارمنستان، پس ازگذر ازسختی های ناشی از تهاجمات ‏تیمور لنگ و دوران حکومت سلسله هایی از ترکمانان[2] و درگیری های آنان، متأثر از تحولات به وجود آمده از رویارویی امپراتوری عثمانی و ایران ‏صفوی به صحنۀ کارزار این دو حکومت مقتدر تبدیل شد. ‏ارمنستان در زمرۀ اهداف اصلی امپراتوری عثمانی قرار داشت و در طی ...
سیصدو پنجاهمین سالگرد احداث کلیسای وانک جلفای نو (دیر آمناپرکیچ مقدس)

اشاره
با کوچ اجباری ارمنیان میراث هنری ارمنی نیز به مکان جدید منتقل شد. هنرمندان ارمنی در جلفای نو با بهره گیری از میراث ‏هنری سرزمین آبا و اجدادی خود و تأثیرپذیری از هنر ایرانی دست به خلق آثار هنری گوناگون از جمله بنای کلیساها و عمارت های مجلل ‏زدند. ارمنیان، که در جلفای نخجوان دیری به نام سورپ آمِناپرکیچ به معنای دیر ناجی مقدس همگان داشتند، در ‏‏1606م در جلفای اصفهان نیز دیری به همین نام بنا کردند و کلیسای کوچکی در آن ساختند که مدت پنجاه سال برجای بود...
تاریخچۀ کلیسای وانک اصفهان (دیر آمناپرکیچ مقدس)
نویسنده: شاهن هوسپیان

در زمان شاه عباس اول (996- 1038 ق / 1587 – 1629م) دور جدید جنگ های ایران و عثمانی آغاز و سپاه ایران در1012ق/ 1603م مجبور به عقب نشینی شد. شاه عباس با اعمال سیاست زمین های سوخته ‏دستور تخلیۀ ساکنان کلیۀ مناطق مسکونی دشت آرارات و منطقۀ نخجوان را داد تا مانع عبور ارتش عثمانی ‏به جنوب رود ارس شود.‏
کوچ اجباری ارمنیان ساکن این مناطق به داخل خاک ایران در چندین مرحله صورت گرفت و مهاجران به ‏مناطقی همچون گیلان، مازندران، همدان، کاشان، فریدن، چهارمحال و بختیاری، شیراز و اصفهان کوچ داده شدند...
خلیفه گری ارامنۀ اصفهان و جنوب ایران و نهادهای وابسته

مقدمه
نهادهای کلیسایی، که ادارۀ امور دینی و اجتماعی جوامع گوناگون ارمنیان پراکنده در جهان را بر عهده دارند، خلیفه گری نامیده می ‏شوند. در رأس خلیفه گری خلیفه یا پیشوای دینی حوزۀ خلیفه گری جای گرفته است. هر خلیفه گری در حوزۀ جغرافیایی معینی ‏مسئولیت دارد و وابسته به یکی از دو مرکز عالی دینی ارمنیان، یعنی مرکز دینی اجمیادزین در ارمنستان و مرکز دینی سیلیسی ‏‏(کیلیکیه) در لبنان است. در ایران سه حوزۀ خلیفه گری، وابسته به مرکز دینی سیلیسی، فعالیت دارند که عبارت اند از: خلیفه گری ارامنۀ ‏آذربایجان، خلیفه گری ارامنۀ تهران و شمال و خلیفه گری ...
بنـاها، یادواره هـا و تندیـس های محوطـۀ کلیسای وانک اصفهان (دیر آمناپرکیچ مقدس)

1. کتابخانه و مرکز اسناد و نسخ خطی‎ ‎
در بخش شمالی دیر آمناپرکیچ مقدس، روبه روی کلیسای هُوسِپ آرِماتاتسی مقدس، در مجاورت ساختمان موزه، ساختمان ‏کتابخانه قرار دارد که در1301ق/ 1884م به دست خلیفه هُوهاننس سورنیان[1] بنا نهاده شده و شامل ‏سه تالار بزرگ است. پیش از ساخت بنای موزۀ جدید در 1350ش/ 1971م، موزۀ وانک نیز در همین مکان بود. این کتابخانه ـ که به اسم نرسس شنورهالی،‎‏[2] روحانی، ادیب و شاعر بزرگ و نامدار ارمنی قرن یازدهم میلادی نام گذاری شده ـ محل ...
معماری مجموعه کلیسای وانک اصفهان به مناسبت سیصد و پنجاهمین سالگرد بنای کلیسای هوسپ آرِماتاتسی مقدس ‏
نویسنده: واروژان آراکلیان

در این نوشتار می کوشیم تا سبک نوین و بی بدیلی را که در عرصۀ ‏معماری ارمنی پدید آمده و ریشه در فرهنگ والای جلفای قدیم دارد، به اختصار معرفی کنیم.‏ سخن دربارۀ کلیساهای جلفای نوست، کلیساهایی که ضمن حفظ ویژگی های کلیسا سازی ‏ارمنی و پاسداری از ارزش های معنوی آن ـ به خصوص حفظ ویژگی های مربوط به طراحی پلان هاـ مغایرت های چشمگیری از نظر نمای بیرونی با دیگر کلیساهای ارمنی دارند و با شکل ‏مکعب مستطیلی و گنبدهای بیضوی تا حدی به نمای مساجد ...
کلیسای وانک اصفهان و جایگاه آن در گردشگری بین المللی و ایران
نویسنده: گریگور قضاریان

اشاره
گردشگری پدیده ای اجتماعی و اقتصادی است که نقش آن را در دنیای مدرن امروز نمی توان نادیده ‏گرفت.‏ از منظر اقتصادی گردشگری صنعتی عظیم و رو به رشد است که بسیاری از کشورها برای پیشرفت ‏اقتصادی و حل مسائل توسعه ای خود جایگاه ویژه ای برای آن قائل هستند.‏
برای نشان دادن بزرگی و روند رو به رشد این صنعت جهانی کافی است نگاهی گذرا به آمار و ارقام مربوط ‏به گردشگران طی شش دهۀ اخیر بیندازیم که از 25 میلیون نفر در ...
موزۀ کلیسای وانک اصفهان
نویسنده: زویا خاچاطور

تاریخچۀ موزۀ کلیسای وانک
قدمت موزۀ کلیسای وانک، البته نه در شکل و وسعت کنونی آن، به بیش از صد سال، یعنی، سال های1323ـ ‏‏1324ق/ 1905 ـ1906م، باز می گردد. در این تاریخ، به کوشش و یاری طاطاووس هوهانیان، فرزند هاروتون هوهانیان، نویسندۀ کتاب ‏‏تاریخ جلفای اصفهان، اتاق هایی در ضلع شمالی حیاط کلیسای وانک برای نگهداری و نمایش کتاب ها، نسخه های ‏خطی و اشیای تاریخی ساخته شد. این اتاق ها تا1930م به طور هم زمان به منزلۀ مرکز نسخ خطی و کتابخانه مورد ‏استفاده قرار می گرفت.‏
بین 1309‏‎ـ‎‏1312ش/1930ـ1933م، ...
آبراهام گورگنیان، نقاش، محقق و مردم شناس ارمنی
نویسنده: زویا خاچاطور

اشاره
کمتر کسی است که به شهر سیاحتی اصفهان سفر نکرده باشد یا حتی راجع به آثار تاریخی آن چیزی ‏نشنیده باشد. اصفهان، به «نصف جهان» معروف است، با آثار تاریخی فراوانی که دارد در روزهای تعطیل مملو از مسافران ‏داخلی و خارجی است که همگی آن را با میدان نقش جهان، سی و سه پل و منار جنبانش می شناسند. بسیاری از آثار دیدنی اصفهان نیز از چشم گردشگران پنهان می ماند. البته، شاید این امر طبیعی باشد چرا که ‏برخی از آثار جنبۀ عمومی تری پیدا می کنند، شناخته شده تر هستند و ...
نگاهی به معماری و نقاشی های دیواری منطقۀ جلفای نو
نویسنده: دکتر نورایر ناظاریان

مقدمه
در پی کوچ اجباری ارمنیان جلفا ـ در کنارۀ رود ارس ـ به ایران و پس از قطعی شدن سکونت آنان در اصفهان، ارمنیان جلفای قدیم که نسبت به دیگر مهاجران از توانگری و رفاه بیشتری برخوردار بودند، دست به ساخت ‏عمارت هایی وسیع، مستحکم و به نسبت مرتفع ـ در دو یا سه طبقه ـ با نقش های زرنگار، طاقنماهای آب طلاکاری شده با سقف های قوسدار و هشتی مانند و مزین به انواع گل و بته و در مجموع، بسیار مجلل ‏و همچنین، کلیساهایی باشکوه و چشمنواز در جلفای نو زدند...
تابـلوی «زنـدگی» یک نقاش هنرمند نقاش و مرمت‌کار آثار نقاشی استاد ستراک نظریان
نویسنده: گریگور قضاریان

نقاشی حرکتی است خلاقانه در جهت ترسیم دنیای درون و سهیم شدن آن با دیگران. مرمت یعنی ‏دمیدن روح دوباره و زنده کردن آثار هنری در آستانۀ مرگ و زدودن غبار تاریخ از گنجینه ‌های فرهنگی ‏یک کشور. استاد ستراک نظریان[1] ـ از نقاشان شناخته شده، از پیش کسوتان هنر معاصر ایران و از مرمت‌ کاران ارمنی ‏ایرانی ـ هنرمندی است که در طول بیش از نیم قرن فعالیت توانسته است با آفرینش‌ های هنری خود چه ‏در زمینۀ نقاشی و چه در زمینۀ مرمت آثار، این دو قابلیت بارز خود را به نحوی شایسته به ‏ایرانیان، ارمنیان و جهانیان ...
رویکردی جامعه شناختی بر دیوار نگاره  های کلیسای وانک اصفهان (دیر آمناپرکیچ مقدس)
نویسنده: الهه روستایی سیچانی / دکتر امیر حسین چیت سازیان

اشاره
ادیان و هنرهایی که در بستر آنها خلق شده اند همواره در یکدیگر تنیده بوده اند. در برخی از ادیان، برای زنده نگاه داشتن روایت های مربوط به پیامبر و اولیای دین خود و ‏بازنمایی و نمادسازی مقدسات و مفاهیم الهیاتی از هنر تجسمی در قالب دیوارنگاره ها بهره برده اند. از جملۀ این ادیان می توان به مسیحیت اشاره کرد. ارمنیان در زمرۀ نخستین اقوامی بودند که به این آیین ‏گرویدند. در ایران، کلیسای وانک اصفهان نمونه ای از به کارگیری هنر تجسمی برای بیان ...
بـررسی انجیـل‌هـای مزیـن بـه نقــوش در چهارچوب مکتب مینیاتور جلفای اصفهان
نویسنده: میکائیل آراکلیان
مترجم: کلار آبولیان

هدف این پژوهش، بررسی کتاب های مقدس و انجیل هایی است که در سدۀ هفدهم میلادی/ یازدهم هجری به دست استادان سرشناس ‏مکتب مینیاتور جلفای اصفهان نوشته و مزین شده.[1] باید توجه داشت كه مکتب جلفای اصفهان ‏شامل نزدیک به پانزده مرکز تدوین و بازنویسی کتاب های خطی بوده و ‏کتاب های بسیاری در این ‏مراکز دست نویس شده اند. الفبای مزین به نقوش گل و حیوان ‏و سبک این آثار، که از ربع اول قرن ‏هفدهم میلادی تا 1721م (تاریخ حملۀ ‏افغان ها به ایران) در منطقۀ ‏مورد نظر رشد و ...
جشنوارۀ روزهای جلفای نو در ایروان به مناسبت سیصد و پنجاهمین سالگرد احداث کلیسای وانک جلفای اصفهان

ایروان، پایتخت ارمنستان، در بهار 2014م / 1393ش میزبان برگزاری جشنواره ای تقدیم شده به تاریخ و دستاوردهای فرهنگی ‏جلفای نو (جلفای اصفهان) با نام جشنوارۀ روزهای جلفای نو در ایروان بود‎.‎‏ این بزرگداشت به همت وزارت دیاسپورای ارمنستان (ارمنیان خارج از ارمنستان)، همکاری شورای خلیفه گری ‏ارامنۀ اصفهان و موزۀ ماتناداران مسروپ ماشتوتس (مرکز نسخ خطی) ایروان، در روزهای 21 ـ 24 مه 2014م/ 31 اردیبهشت ـ 3 ‏خرداد 1393ش برگزار شد‎.‎
در این مراسم، بازدیدکنندگان ...
مراسم سیصد و پنجاهمین سالگرد ساخت کلیسای وانک در جلفای نو اصفهان

مراسم سیصد و پنجاهمین سالگرد ساخت کلیسای وانک در جلفای اصفهان به همت خلیفه گری ارامنۀ اصفهان در تاریخ 26ـ 29 مهر 1393ش/ 18ـ21 اکتبر 2014م، با حضور روحانیان عالی رتبۀ کلیسای ارمنی، مقامات بلندرتبۀ دولتی ایران و ‏ارمنستان، مقامات استانی و شهری اصفهان وپژوهشگران و هنرمندانی از دو کشور در اصفهان برگزار شد. هدف از برگزاری این مراسم بازتاب تعامل ‏میان پیروان ادیان توحیدی (مسیحیت و اسلام ) در کشور، ارتباط فرهنگی و اجتماعی میان آنان و نقش مجموعۀ کلیسای وانک و اثرات مثبت آن در این زمینه، در ابعاد داخلی ...
همایش «کلیسای وانک، نماد همزیستی مسالمت آمیز ادیان ‏توحیدی»

به مناسبت سیصدوپنجاهمین سالگرد تأسیس کلیسای هوسپ آرِماتاتسی دیر آمناپرکیچ مقدس (کلیسای ‏وانک) جلفای اصفهان، به دعوت شورای خلیفه گری ارامنۀ اصفهان و هیئت برگزار کنندۀ مراسم ‏سالگرد و با حضور جاثلیق آرام اول، رهبر کلیسای ارمنی حوزۀ سیلیسی، همایشی تحت عنوان «کلیسای وانک، نماد ‏تعامل و همزیستی ادیان توحیدی»، در 29 مهر 1393ش، ‏در تالار اجتماعات باشگاه فرهنگی ـ ورزشی آرارات اصفهان برگزار شد.‏..



نقل مطالب فصلنامۀ پیمان تنها پس از هماهنگی با مسئولان فصلنامه، با ذکر کامل منبع (به صورت لینک کامل و ذکر نام مؤلف) و بدون هرگونه دخل و تصرف میسر است.
Copyright © 2008-2014 Payman Cultural Quarterly Journal | Design and Developed by Narek Hartunian & Narbeh Bedrosian
تعداد بازدید: 12105