 سرمقاله
جهان کنونی در کنار همۀ وجوه و جلوه های مختلف سیاسی، نظامی، اقتصادی، صنعتی و فن آوری کماکان جهانی است فرهنگی و البته سرشار از تعاملات، تداخلات و شاید مداخلات فرهنگی.
در اینجا ذکر دو توضیح را لازم می دانم، اول اینکه قید کماکان اشاره به این مطلب دارد که اگرچه در قرن بیستم و بیست و یکم به دلیل سیطرۀ صنعت و فن آوری و اقتصاد، برخی فرهنگ را کم رنگ تر تلقی می کنند، توسعۀ فن آوری به ویژه فن آوری های ارتباطی خود به رشد انتقالات فرهنگی کمک بسیار کرده و طبعاً سبب گسترش عرصه های فرهنگی شده و جغرافیای آن را وسعت بخشیده است.... |   به یاد واروژانتهیه و تدوین: آرلین وارطانیان فصلنامه پیمان در راستای رسالت خود همواره سعی در معرفی چهره های ماندگار آن دسته از ایرانیان ارمنی داشته است كه به طریقی توانایی های ذاتی خود را در فرهنگ و هنر ایران زمین به ثبت رسانده اند. واروژ هاخباندیان، كه در این شماره از فصلنامۀ پیمان مروری گذرا داشته ایم بر زندگی و آثار هنری وی، به نسلی از موسیقی دانان معاصر ایران تعلق دارد که در کمال فروتنی و در پس پرده، نبوغ هنری خود را در اختیار هنرمندان صحنه ها قرار داده اند. واروژان چنان درتواضع خود گرفتار آمده بود كه به سادگی از خاطره ها رفت و به نام و هنر وی، چه در ... |
 یحییخـان (1876 ـ 1932)، نابغۀ هنر تـارسازی جلفای اصفهاننویسنده: زویا خاچاطور در ایامی نه چندان دور نسلی از استادان سازندۀ آلات موسیقی سنتی در ایران پا به عرصه گذاشتند كه این هنر را در ایران شكوفا کردند و به اوج رساندند. علاقه و كشش مردم به موسیقی در عهد قاجار و ظهور هنرمندانی بزرگ در عرصۀ موسیقی چون آقا علی اكبر، آقا حسین قلی، میرزا عبدالله، درویشخان سماع و دیگران سبب شد تا مردم به سوی هنر ساخت آلات موسیقی و صنایع وابسته به آن گرایش بیشتری پیدا كنند و هنرمندانی كارآزمـوده را در این زمـینه پرورش دهند. جست و جو در پیشینۀ تاریخ موسیقی ایران حاکی از آن است... |   هنـر، مذهـب و ادبیـات شفاهـی ارمنیان باستـاننویسنده: رافائل ایشخانیان مترجم: ژیلبرت مشکنبریانس بر اساس تحقیقات باستانشناختی صورت گرفته در کوهستانهای ارمنستان مشخص شده که این منطقه از زمانهای بسیار دور محل زندگی انسانها بوده است. ساکنان این منطقه از دیرباز به ساخت وسایلی از سنگ، استخوان و بعدها از فلزات مختلف همچون مس، برنز و آهن پرداختهاند. همچنین، ساخت زیورآلاتی از طلا، نقره و سنگهای گرانقیمت نیز در بین آنان متداول بوده است. از هزارۀ سوم قبل از میلاد، زمانی که اقوام ارمنی نقش اصلی را در کوهستانهای ارمنستان عهدهدار شدند... |
گاه شماری اصلی ارمنی
نویسنده: آنوشیک ملکی
تعیین مبدأ سال نو در کشورهای گوناگون اساس و بنیانی خاص و متمایز دارد. گاه واقعهای تاریخی یا اسطورهای، گاه واقعهای دینی، گاه تأسیس یک مقر حکومتی (مرکز یا شهر اصلی) و ... مبدأ تاریخ یک ملت تلقی شده. ارمنستان نیز به منزلۀ سرزمینی تاریخی و کهن از گذشته تا به امروز تقویمهای متنوعی داشته است. تقویم خورشیدی از جمله تقویمهایی بوده که در دورههای مختلف در ارمنستان کاربردی ویژه داشته. از آنجا که خورشید جزء خدایان اصلی ارمنیان باستان محسوب میشده استفاده از این تقویم نیز توجیهپذیر است. در مورد تقویم قمری هنوز... |  نگاهی مختصر به تاریخ منطقۀ نخجواننویسنده: شاهن هوسپیان منطقۀ نخجوان، که امروزه بخشی از جمهوری آذربایجان را تشکیل میدهد، در منتهیالیه جنوبی منطقۀ قفقاز و در ساحل شمالی رود ارس، قرار گرفته و با 5,363 کیلومتر مربع وسعت به طول 170 و عرض 70 الی 75 کیلومتر در جهت شمال غربی جنوب شرقی امتداد رود ارس کشیده شده و از شمال و شرق، به طول مرزی 224 کیلومتر، با جمهوری ارمنستان، از جنوب و غرب، به طول مرزی 163 کیلومتر، با جمهوری اسلامی ایران و از سمت غرب، به طول مرزی دوازده کیلومتر، با جمهوری ترکیه مرز مشترک دارد.... |
دربارۀ نامهای خانوادگی ارمنی
نویسنده: ادوارد هاروتونیان
در شمارۀ 44 فصلنامۀ پیمان مطلبی با عنوان «نامهای خانوادگی ارمنی» به چاپ رسیده است. از آنجایی که فصلنامۀ پیمان به منزلۀ مرجعی مورد استفادۀ استادان، دانشجویان و دانشپژوهان قرار میگیرد بر آن شدم تا در این نوشتار نکاتی چند بر آن مطلب بیفزایم.
نامهای خانوادگی ارمنی عمدتاً به پسوندهای یان و یانس ختم میشوند. متداولترین آنها پسوند یان است که سابقۀ آن در منابع تاریخی به سدۀ پنجم میلادی میرسد و از سدۀ نوزدهم میلادی فراگیر شده است... |   آراوُد در گـذر زمـاننویسنده: آرپی مانوکیان در نوشتار زیر کوشیدهایم، تاریخ شکلگیری و حیات نشریۀ مهم و تأثیرگذار ارمنی زبانی را که در تبریز به چاپ میرسید؛ یعنی، هفتهنامۀ آراوُد[2] را به رشتۀ تحریر در آوریم. از آنجایی که این نشریه در دورۀ مشروطهخواهی ایرانیان به وجود آمد و در اصل، به نوعی نماد مبارزات معنوی ارمنیان تبریز در جهت تحقق آرمان های مشروطیت بود لذا با بیان وضیعت فرهنگی و سیاسی تبریز در این دوره، به صورت موجز، سعی کردهایم اطلاعاتی دقیقتر در اختیار خواننده قرار دهیم و البته، از بیان تاریخ مفصل حوادث دوران مبارزات مشروطه خواهی در تبریز خودداری کردهایم... |
  نقدی بر کتاب جنگ فرهنگی علیه جمهوری آذربایجاننویسنده: روبن قالیچیان مترجم: آرمیک نیکوقوسیان در سال 2007م کتاب جنگ فرهنگی علیه آذربایجان چاپ و منتشر شد. در این کتاب، که از نظر چاپ و نوع کاغذ بسیار مرغوب است، بدون در نظر گرفتن دلایل و مستندات تاریخی و واقعی، سعی شده به طرق مختلف وانمود شود که جمهوری آذربایجان مورد تهاجم فرهنگی قرار گرفته و پیشینۀ تاریخی آن خدشهدار و به عبارتی تحریف شده است. در مقدمۀ کتاب، نویسنده میکوشد ثابت کند جمهوری آذربایجان پیشینهای چند هزار ساله دارد و در اصل... |  فصلنامۀ پيمان در پانزدهمين جشنواره و نمايشگاه بينالمللي مطبوعاتپانزدهمين دورۀ نمايشگاه بينالمللي مطبوعات و خبرگزاريها در تاريخ 26 آبان 1387 آغاز شد و در 3 آذر 1387 با موفقيت به کار خود پایان داد. برپایي نمايشگاه بينالمللي به همت و كوشش معاونت امور مطبوعاتي و اطلاع رساني وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، در فضایي عاري از مسائل اقتصادي، خود حركتي كارساز و قابل تقدير و تقديس است. فصلنامۀ پيمان براي نخستين بار امسال در اين نمایشگاه شركت کرد. حضور پيمان در ميان همپيمانان این فصلنامه و تماس مستقيم مؤسسان و هیئت تحريريۀ آن با خيل.... |
  بارویر سِـواک (1924-1971) شاعر ناقوسهای خاموشی ناپذیر نویسنده: آزاد ماتیان دهۀ شصت قرن گذشته دوران استالینزدایی در اتحاد جماهیر شوروی سابق بود. مرگ دیکتاتور در 1954م، همانند سی سال حکومت مقتدرانهاش، تأثیری سرنوشتساز بر زندگی میلیونها انسان، نه تنها در داخل مرزهای شوروی بلکه در سراسر جهان، داشت. با مرگ او میلیونها تن در داخل و خارج پردۀ آهنین، که خود او بانی و محافظ آن بود، به خیابانها ریختند و در سوگ "پدر خلقها " اشک ریختند؛ در سوگ مردی که به زودی نامش در کنار نام خونخوارترین خودکامگان تاریخ و به منزلۀ طراح و مجری... |  زاهــراد (1924 ـ2007)نویسنده: خاچیك خاچر روز بیستم فوریۀ 2007م روزی شوم در تاریخ ادبیات ارمنی است. در این روز، دنیای شعر ارمنی زاهراد، یكی از پیشگامان و راهبران نامی شعر مدرن و نوین خود را از دست داد. حال باید شعر ارمنی را بدون نفسهای گرم، قدمهای استوار و نوآوریهای اعجابانگیز «زاهراد» دید... زاره یالدزچیان معروف به زاهراد در1924م در استانبول یا همان قسطنطنیۀ قدیم زاده شده. آنجا به مدرسه رفته وحتی برای پزشك شدن سه سال به دانشگاه رفته است! ولی پزشكی را نپسندیده و به تجارت پرداخته است... |
وانمود کردن به دوست نداشتنت سخت است
نویسنده: علی باباچاهی
بی مقدمه که بگویم دوست نویسندهام خاچیک خاچر مرا با زاهراد شاعر بزرگ ارمنی آشنا کرد. میگویم بزرگ چرا که دیگران چنین گفته و نوشتهاند اما به مرور ایام با شعرهایی که اینجا و آنجا از زاهراد دیدم بیشتر بر سر شوق آمدم و رد شعرهای او را تعقیب کردم. قبلاً آثاری ترجمۀ خاچیک خاچر در گوهران خوانده بودم. از حسن تصادف یک مؤسسۀ فرهنگی مجموعه شعرهای زاهراد را با ترجمۀ خاچیک خاچر در اختیار من گذاشت با این نیت که درنگی کنم بر نوع و نحوۀ به فارسی درآمدن شعرهای... | |
